ABD’de Telif Hakkı Koruma Süresine Yönelik Yeni Tasarı

Cumhuriyetçi Senatör Josh Hawley, telif hakkı süresini 56 yıla indirmeyi öneren bir yasa tasarısı sundu. Teklif içeriğinin, Disney gibi büyük film stüdyolarına geriye dönük olarak uygulanması söz konusu.

 

TorrentFreak’in haberine göre, teklifin sunulmasındaki asıl amacın Florida’nın toplumsal cinsiyet ayrımcılığıyla ilgili “Cinsiyetini Söyleme” Yasa Tasarısına muhalefet eden Disney’in, takındığı bu politika nedeniyle cezalandırmaya yönelik dolaylı bir girişim olduğu görünüyor.

 

Geçtiğimiz yıllarda, telif hakkı koruma koşulları tüm dünyada kademeli olarak genişletildi. Amerika Birleşik Devletleri’nde, telif hakları şu anda eser sahibinin ölümünden sonra 70 yıl boyunca geçerli. Kısa olan süreyi uygulamak kaydıyla, yayınlandıktan sonra 95 veya oluşturulduktan sonra 120 yıl koruma sağlanıyor. Bu şartlar en son 1998 tarihli “Mickey Mouse Koruma Yasası” olarak da adlandırılan Telif Hakkı Süresi Uzatma Yasası’nda değiştirildi. Bu yolla, orijinal telif hakkı koruma sürelerinin dolmak üzere olan Disney’in ünlü çizgi film karakterine bir gönderme yapılmak istendi.

 

Yeni tanıtılan “Telif Hakkı Maddesini İyileştirme Yasası”, yeni telif hakları için telif hakkı süresinin 56 yıla düşürülmesini önermekte olup 150 milyar doların üzerinde piyasa değeri olan ve film veya eğlence endüstrilerinin bir parçası olan şirketler için geriye dönük olarak da etki edecek. Senatör Hawley, tasarısı için yeni telif hakkı korumalarını 56 yılla sınırlayacağını ve Disney gibi gereksiz uzun telif hakkı tekellerine sahip büyük şirketler için değişikliği geriye dönük olarak uygulayacaklarını söyledi.

 

Telif hakkı süresini sınırlama önerisi, yalnızca yaratıcılığı teşvik etmekle ilgili değil. Kısmen Disney’in Florida’nın birçok Cumhuriyetçi milletvekilini kızdıran “Cinsiyetini Söyleme” Yasa Tasarısına muhalefet etmesinden kaynaklanıyor. Daha önce Florida Valisi Ron DeSantis, aynı gerekçeyle Disney’in vergi avantajlarına son verecek bir yasa tasarısı imzalamıştı.

İlginizi Çekebilecek Yazılar  83 Milyon Dolar Tazminat Kararı Çıktı

 

Senatör, Cumhuriyetçi Partisi’nin Büyük Şirketlere bağış yapma döneminin bittiğini söyledi. Disney’in özel ayrıcalıklarının ortadan kaldırmanın ve yeni bir yaratıcılık ve yenilik çağının başlatmanın zamanının geldiğini de ekledi. Telif Hakkı Maddesi İyileştirme Yasası, kuşkusuz, kabul edildiği takdirde geniş kapsamlı etkileri olabilecek bir teklif. Ancak, Cumhuriyetçilerin Senato’da çoğunluğa sahip olmamasından, teklifin kabul edilmesi pek olası görünmüyor.

 

Tasarı, ABD dahil olmak üzere birçok ülke tarafından imzalanan önemli bir telif hakkı anlaşması olan Bern sözleşmesiyle de çelişiyor gibi görünüyor. Anlaşmaya göre, telif hakkı koruma süresi, eser sahibinin ölümünden sonra 50 yıl olmalıdır.

 

Telif hakkı süresi gerçekten sınırlı olsa bile, Mickey Mouse karakterinin telif haklarının bütünüyle kullanımının serbest hale gelmeyeceği söyleniyor. Daha yakın zamanda yaratılan tüm filmler ve diğer medyalar da dahil olmak üzere, karakterin sonraki tüm yaratımları mevzuat uyarınca korunuyor.

 

Fotoğraf: Seif Ak